Respiratoire kinesitherapie (ademhalingskine) bij acute en chronische luchtweginfecties?

Vele mensen (en met u vaak ook artsen) vragen zich af wat een kinesitherapeut “in godsnaam” kan betekenen bij acute en chronische of steeds terugkerende luchtwegproblemen/luchtweginfecties. Wat houdt die ademhalingskine of respiratoire kinesitherapie bij dit soort problemen precies in?

Dit is wat wij kunnen doen:

  1. Informatie en educatie van een juist gebruik van je inhalatiemedicatie (aerosol, puffers, etc.).
    Wanneer je medicatie inhaleert, werkt deze alleen als de medicatie écht toekomt daar waar je ze wil hebben: in de (diepe) luchtwegen, net op die plek die het meest ‘verstopt’ is door de infectie en waar de medicatie erg moeilijk geraakt. Erg moeilijk dus om dit goed te doen! Wij kijken samen met jou na of je kwalitatief materiaal aangeboden kreeg (soort toestel, soort masker, soort voorzetkamer) aangepast aan jouw noden en kunnen. We geven je heel wat informatie en advies, én we oefenen een goede techniek van toediening.
  2. Efficiënte en frequente neusspoelingen kunnen helpen het genezingsproces te versnellen én ze kunnen nieuwe infecties voorkomen. De meeste luchtweginfecties starten immers in de neus. Het geïnfecteerde slijm in de neus zorgt meestal pas daarna voor een besmetting van keel, luchtwegen, oren (vnl bij kinderen), sinussen, etc… Heel regelmatig de neus efficiënt spoelen kan een heel groot verschil maken, zeker bij baby’s en kinderen, maar ook bij volwassenen met vaak terugkerende luchtweginfecties.
    Wij leren een goede neusspoeltechniek aan. Bij baby’s aan de ouders, bij grotere kinderen en volwassenen aan de patiënt zelf.
    => Dit zeer eenvoudig middel zorgt vaak voor een wereld van verschil.
  3. Drainage van de luchtwegen en technieken die de ventilatie in de luchtwegen optimaliseren.
    Zowel baby’s, kinderen, jongvolwassenen, en volwassenen van alle leeftijden, kunnen wij helpen om hun slijmen kwijt te geraken.
    Luchtwegen die vol zitten met slijm kunnen niet optimaal genezen. De lucht kan niet overal naartoe omdat de slijmen in de weg zitten, de (geïnfecteerde) slijmen zelf zorgen voor uitbreiding van de infectie. De slijmerige, warme, vochtige omgeving is een ideale voedingsbodem voor nieuwe virussen/bacteriën die toekomen. Steeds aanwezige sluimerende infectie zorgt voor constant gezwollen (en dus minder doorgankelijke) luchtwegen. Vaak is er ook een actieve vernauwing van de luchtwegen (gladde spiercellen in de luchtwegwand trekken samen) als reactie op alle prikkels. In luchtwegen waar de lucht niet goed door kan stromen, blijven slijmen gemakkelijker zitten…  Een vicieuze cirkel…

    Wat is dat dan precies, die drainage van de luchtwegen? Dit artikel geeft hierover meer uitleg.

  4. Advies naar preventie nieuwe infecties
    Soms kunnen eenvoudige hygiënische maatregelen het aantal nieuwe infecties waarmee u te maken krijgt al duidelijk doen verminderen. Ook het neusspoelen (zie hoger) kan hier een verschil maken.
  5. De laatste, maar daarom niet de minst belangrijkste:
    Training, oefeningen en/of bewegingscoaching
    .

    Kinderen en volwassenen met een actieve levensstijl zijn weerbaarder tegen infecties. Dit effect is niet te onderschatten!
    Wanneer de mate van fysieke activiteit bij u (misschien nét door de vele infecties, door uw ziekte) op een laag pitje staat, kunnen wij u helpen.
    Hoe pakken we dit aan? => we bekijken samen op welke manier we uw fysieke fitheid kunnen vergroten. Soms betekent dit dat je een tijdje 2x per week naar de kine komt en dat we een zeer nauw trainingsprogramma aanvatten. Soms is het voldoende om als ‘coach’ op te treden en u te begeleiden om in uw dagelijks leven wat meer beweging in te lassen. Vaak wordt het een combinatie van de twee, waarbij we starten met een trainingsprogramma en later eerder als coach optreden.

Voor een kinesitherapeutische behandeling heeft u een voorschrift nodig. Vraag ernaar bij uw (huis)arts of specialist.

Luchtweginfecties verduidelijkt: Is het een Hoest, Bronchitis, Bronchiolitis of RSV?

Deze tijd van het jaar begint het weer, voor (heel) jong en oud: hoesten, kuchen, snotteren. Luchtweginfecties doen de ronde.
Er wordt gegoocheld met verschillende termen: verkoudheid, sinusitis, bronchitis, bronchiolitis, RSV, longontsteking, etc … .

Maar wat is wat eigenlijk? Wanneer heb ik maar “gewoon een verkoudheid”? Wanneer wordt het ernstiger?

Vooreerst moet het onderscheid gemaakt worden tussen de luchtweginfecties zelf en de ziekteverwekkers.

Van alle luchtweginfecties zijn de meest voorkomende ziekteverwekkers veelal virussen (waarbij antibiotica niet helpen), soms ook bacteriën (wel gevoelig voor antibiotica). Ook schimmels komen voor. Dit laatste is zelden de boosdoener en enkel in specifieke omstandigheden.

In principe kunnen alle ziekteverwekkers in de luchtwegen ook zorgen voor alle soorten “ziektebeelden”. Welke “ziekte”, welk “ziektebeeld” een bepaald virus aan jou geeft, hangt deels af van de eigenschappen van het virus, maar ook deels aan wat het virus precies met jouw lichaam op dat moment doet (en kan doen).

Uitleg bij de vaak gehoorde ziektebeelden:

  • Verkoudheid
    • Wat: Een banale infectie van vooral de bovenste luchtwegen: dit zijn neus, evt. keel, luchtpijp.
    • Klachten: voorbijgaande keelpijn, productieve hoest, verstopte neus, slijmen vooral in de neus en ook in de grote luchtwegen (luchtpijp en 1e grote vertakkingen).
  • Acute of chronische bronchitis.
    • Wat: een ontsteking van de grote en kleinere luchtwegen in de longen zorgt voor zwelling van het slijmvlies in de luchtwegwanden en slijmvorming.
    • Klachten: Een bronchitis sleept meestal langer aan dan een ‘gewone’ verkoudheid. Er is een diepere infectie. Ze kan ook chronisch aanwezig blijven.
  • Sinusitus.
    • Wat: Een ontsteking van de sinusholtes (holtes in het gelaat). In die sinusholtes is er zwelling van het slijmvlies en slijmvorming.
    • Klachten: een drukkende hoofdpijn, eventueel verstopte neus. Een sinusitis kan acuut of chronisch zijn. Acuut kan de hoofdpijn zeer hevig zijn. Bij chronische sinusitis vaak draaglijker maar niettemin zeer belastend.
  • Bronchiolitis.
    • Wat: In principe wordt er enkel over bronchiolitis gesproken bij baby’s en kleine kinderen tot 2 jaar.
      Er is een ontsteking van de diepe (en dus ook heel kleine) luchtwegen, met sterke vernauwing van die luchtwegen door zwelling van het slijmvlies, slijmvorming en samentrekking van de (gladde) spiercellen in de wand van de luchtwegen.
    • Klachten: Aanvankelijk heeft de baby vaak gewone verkoudheidstekenen (neusloop, lichte koorts, hoest). De baby krijgt nadien al snel ademhalingsmoeilijkheden door een ontsteking van de diepe luchtwegen met zwelling en slijmvorming. Deze zwelling en slijmvorming zorgt ervoor dat een goede ventilatie van de luchtwegen in het gedrang komt.
      In een aantal gevallen is het nodig om de baby op te nemen in het ziekenhuis. Met name wanneer de zuurstofopname in het gedrang komt. Daar wordt de baby nauwgezet in de gaten gehouden, er wordt vaak via een neusbrilletjes extra zuurstof toegediend. Indien nodig ook inhalatiemedicatie en/of antibiotica.
      Na een bronchiolitis blijft de baby vaak nog maanden tot enkele jaren erg gevoelig aan de luchtwegen. Elke nieuwe ziekteverwekker kan dan aanleiding geven tot gelijkaardige klachten.
    • Ziekteverwekker: De ziekteverwekker van dit ziektebeeld is vaak RSV of Respiratoir Syncytieel Virus. Maar ook andere virussen kunnen aanleiding geven. Bij grotere kinderen en bij volwassenen veroorzaakt dit virus meestal enkel een verkoudheid. RSV komt klassiek ieder jaar voor tussen oktober en maart, met een piek in december (zie grafiek hierboven).
  • Longontsteking of pneumonie.
    • Wat: Er is een longontsteking aanwezig wanneer de longblaasjes geïnfecteerd/ontstoken zijn. De longblaasjes bevinden zich overal in de longen, maar dan wel op het uiteinde van alle kleinste vertakkingen van de luchtwegen. De gasuitwisseling vindt hier plaats. De zuurstof uit de ingeademde lucht wordt hier aan het bloed gegeven en CO2 terug in de longen gebracht om deze te kunnen uitademen. De longblaasjes die getroffen zijn kunnen deze functie niet meer uitoefenen. Vandaar dat een longontsteking altijd ernstig is en onmiddellijk moet behandeld worden.
    • Klachten: Een longontsteking kan soms volgen na een bronchitis of bronchiolitis, maar kan zich ook sluipend en van binnenuit ontwikkelen, waarbij er pas laat symptomen opduiken: (hoge) koorts, (felle) pijn bij ademen, soms geen pijn, (droge) hoest, algemene malaise.

Wat doet een respiratoire kinesitherapeut bij deze ziektebeelden?

In dit artikel vindt u meer informatie over ademhalingskinesitherapie of respiratoire kinesitherapie of respiratoire revalidatie bij deze ziektebeelden.